Droogte kan leiden tot verzilting van rivierwater en drinkwaterbronnen. Hierdoor staat de kwaliteit van drinkwater onder druk.

Droogte ontstaat vooral als bij zonnig weer met hoge temperaturen, meer water verdampt dan dat er bijkomt. Eén van de effecten van droogte is dat het oppervlakte- en grondwater zouter wordt. Een ander effect is dat de afvoer van de rivieren in de zomer lager is door droogte, waardoor vanaf de kust meer zout water landinwaarts dringt. Beide effecten leiden tot verzilting.

Bij extreme verzilting kunnen verschillende flora en fauna verdwijnen en kan het water niet meer gebruikt worden als bron voor de bereiding van als drinkwater. Op alle locaties in Nederland waar oppervlaktewater wordt gewonnen voor drinkwater, staat de waterkwaliteit onder druk door klimaatverandering. Het water kan gedurende droge perioden zonder extra maatregelen niet worden gebruikt voor drinkwaterbereiding.

Zout water en gezondheid

Schoon drinkwater is een primaire levensbehoefte. De jaargemiddelde norm voor chloride in drinkwater is 150 mg/l. Chloride is een mineraal dat  onder andere in keukenzout zit. Tijdens de droge zomer van 2018 was er sprake van verzilting van onder andere het IJsselmeer. Hierdoor hebben bedrijven en huishoudens in een deel van Noord-Holland tijdelijk drinkwater gekregen met een licht verhoogd chloridegehalte. Dit had geen gevolgen voor de volksgezondheid. De norm is vooral bedoeld om smaakeffecten te voorkomen.

Mensen met een zoutarm dieet en mensen die gebruik maken van thuisdialyse lopen het grootste gezondheidsrisico bij een verhoogd chloridegehalte.

De aanpak van zout water door droogte

Door klimaatverandering en de toenemende vraag naar zoet water zullen in de toekomst waarschijnlijk vaker problemen met verzilting door droogte optreden. Daarom heeft de overheid als onderdeel van het Deltaprogramma een deltabeslissing Zoetwater opgesteld. Door de deltabeslissing is er meer duidelijkheid over de beschikbaarheid van water. Ook worden er maatregelen genomen om betrouwbaarder water aan te kunnen voeren en minder water te gebruiken. Eind 2019 heeft de Beleidstafel Droogte 46 aanbevelingen gedaan om Nederland beter weerbaar te maken tegen droogte. Een deel hiervan gaat over verzilting.