Sommige mensen maken zich zorgen over gezondheidseffecten die door de elektromagnetische velden afkomstig van antennes voor 5G zouden worden veroorzaakt. De term ‘5G’ staat voor ‘vijfde generatie’ mobiele netwerksystemen.

5G-systemen en gezondheid

We worden al jaren blootgesteld aan de elektromagnetische velden van mobiele communicatienetwerken. De vraag of met de introductie van 5G de sterkte van de velden zal veranderen, is met de huidige kennis niet goed te beantwoorden. Het is immers niet bekend welke 5G-systemen wanneer operationeel zijn en hoe intensief deze zullen worden gebruikt. Dit is vooral afhankelijk van de groeiende maatschappelijke behoefte aan datacommunicatie.

Er is al veel onderzoek gedaan, en ook nog gaande, naar schadelijke gezondheidseffecten van antennes en gebruikerstoestellen voor mobiele telefonie. Deze apparatuur werkt met radiofrequente elektromagnetische velden. De enige bewezen schadelijke gezondheidseffecten van deze velden zijn het gevolg van te veel opwarming in het lichaam of op de huid. Om deze effecten te voorkomen, gelden er blootstellingslimieten. Die limieten gelden ook voor 5G.

Hoewel sommige onderzoeken naar de huidige generaties mobiele telecommunicatie aanwijzingen voor andere gezondheidseffecten leveren, geven alle wetenschappelijke onderzoeken samen geen bewijs dat blootstelling onder de limieten schadelijk is. Er loopt nog aanvullend onderzoek naar mogelijke langetermijneffecten en de hogere frequenties ('millimetergolven') van 5G-systemen. Sommige mensen ervaren gezondheidsklachten als zij in de buurt komen van bronnen die elektromagnetische velden produceren die zwakker zijn dan de blootstellingslimieten ('elektrogevoeligheid'). De klachten die elektrogevoeligen ervaren, zijn reëel en kunnen ernstig zijn en de kwaliteit van leven nadelig beïnvloeden. De oorzaak van de klachten is wetenschappelijk nog niet duidelijk.

De aanpak van 5G-systemen

  • Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat gaat voor telecommunicatienetwerken blootstellinglimieten in de wet opnemen.
  • Fabrikanten van apparatuur die elektromagnetische velden produceert, moeten ervoor zorgen dat de gezondheid en veiligheid is gewaarborgd. Zij kunnen dit bereiken door te zorgen dat de sterkte van de velden niet hoger is dan de blootstellingslimieten. Dat geldt ook voor aanbieders van telecommunicatiediensten. Het Agentschap Telecom controleert steekproefsgewijs of op verzoek door metingen te doen. Het doen van deze metingen wordt belangrijker wanneer de blootstellingslimieten in de wet zullen zijn opgenomen. De wijze van meten van de blootstelling aan 5G vormt een nieuwe uitdaging, mede omdat nog niet duidelijk is hoe en in welke mate 5G-systemen toegepast zullen gaan worden.
  • De Rijksoverheid heeft besloten om de financiering van het COSMOS-onderzoek, het enige nog lopende onderdeel van het ZonMwNederlandse organisatie voor gezondheidsonderzoek en zorginnovatie-onderzoeksprogramma ‘EMV en gezondheid’, te verlengen.
  • De Rijksoverheid en gemeenten gaan samen zorgen voor overal snel internet. In oktober 2019 is tijdens de regionale gesprekstafels digitale connectiviteit aandacht besteed aan de mogelijke gezondheidseffecten door 5G-systemen.